Τελευταία ενημέρωση: 3 Σεπτεμβρίου 2026
Η Ελλάδα έχει ανακοινώσει πλαίσιο που προβλέπει απαγόρευση πρόσβασης σε υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης για παιδιά κάτω των 15 ετών, με εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2027. Στις 3 Σεπτεμβρίου 2026 το μέτρο δεν πρέπει να παρουσιάζεται σαν απαγόρευση που εφαρμόζεται ήδη. Η πρωτοβουλία ανακοινώθηκε στις 8 Απριλίου 2026 και προβλέπει χρόνο προσαρμογής για πλατφόρμες και χρήστες.
Τι προβλέπει το ελληνικό πλαίσιο
Η βασική κατεύθυνση είναι σαφής: χρήστες που δεν έχουν συμπληρώσει το 15ο έτος δεν θα μπορούν να αποκτούν πρόσβαση στις υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης που καλύπτονται από τη ρύθμιση. Οι πλατφόρμες θα πρέπει να χρησιμοποιούν κατάλληλους και αξιόπιστους μηχανισμούς επαλήθευσης ηλικίας, ενώ προβλέπεται και επανέλεγχος των υφιστάμενων λογαριασμών.
Η ευθύνη συμμόρφωσης τοποθετείται στις πλατφόρμες. Αυτό είναι ουσιαστικό: ένα όριο ηλικίας δεν λειτουργεί μόνο με ένα πεδίο όπου ο χρήστης δηλώνει ημερομηνία γέννησης. Χρειάζεται μηχανισμός που να επιβεβαιώνει ότι πληρούται το ηλικιακό όριο και, ταυτόχρονα, να περιορίζει τη συλλογή περιττών προσωπικών δεδομένων.
Το μέτρο αφορά υπηρεσίες στις οποίες οι χρήστες δημιουργούν προφίλ, δημοσιεύουν περιεχόμενο και αλληλεπιδρούν δημόσια. Οι υπηρεσίες ιδιωτικής επικοινωνίας δεν περιλαμβάνονται σε αυτή την περιγραφή. Η τελική εφαρμογή, επομένως, εξαρτάται και από τον ακριβή νομικό ορισμό κάθε υπηρεσίας.
Τι ισχύει ήδη στην Ευρωπαϊκή Ένωση
Η ευρωπαϊκή προστασία των ανηλίκων δεν ξεκινά το 2027. Ο Κανονισμός για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες, γνωστός ως DSA, υποχρεώνει ήδη τις πλατφόρμες που είναι προσβάσιμες σε ανηλίκους να λαμβάνουν μέτρα για υψηλό επίπεδο ιδιωτικότητας, ασφάλειας και προστασίας.
Οι κατευθυντήριες γραμμές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τους ανηλίκους καλύπτουν θέματα όπως ο εθιστικός σχεδιασμός, ο διαδικτυακός εκφοβισμός, η ανεπιθύμητη επικοινωνία, οι ρυθμίσεις ιδιωτικότητας και ο έλεγχος των προτάσεων περιεχομένου. Οι ίδιες οι γραμμές είναι μη δεσμευτικές· λειτουργούν όμως ως σημείο αναφοράς για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης με τον DSA.
Το ελληνικό όριο των 15 ετών είναι εθνική πρωτοβουλία. Δεν πρέπει να συγχέεται με μια ενιαία απαγόρευση που έχει ήδη θεσπιστεί σε ολόκληρη την ΕΕ. Η Ελλάδα έχει παράλληλα προτείνει μια κοινή ευρωπαϊκή «ψηφιακή ηλικία ενηλικίωσης», αλλά αυτή παραμένει ευρωπαϊκή πολιτική πρόταση και όχι πανευρωπαϊκός κανόνας σε ισχύ.
Πώς μπορεί να γίνεται η επαλήθευση ηλικίας
Η επαλήθευση ηλικίας δεν χρειάζεται να σημαίνει ότι κάθε κοινωνικό δίκτυο αποκτά αντίγραφο ταυτότητας ή γνωρίζει την ακριβή ημερομηνία γέννησης του χρήστη. Η ευρωπαϊκή τεχνική κατεύθυνση βασίζεται στην απόδειξη ότι κάποιος είναι πάνω από ένα συγκεκριμένο όριο, χωρίς να αποκαλύπτονται περισσότερα στοιχεία από όσα απαιτούνται.
Στην Ελλάδα, το KidsWallet παρουσιάστηκε το 2025 ως μηχανισμός γονικού ελέγχου και επιβεβαίωσης ηλικίας. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η Επιτροπή έχει αναπτύξει κοινή τεχνική προσέγγιση για λύσεις επαλήθευσης ηλικίας με προστασία της ιδιωτικότητας. Η αξιοπιστία, η αναλογικότητα, η κυβερνοασφάλεια και η δυνατότητα ελέγχου αυτών των συστημάτων θα κρίνουν αν ο περιορισμός μπορεί να εφαρμοστεί χωρίς να δημιουργεί νέο κίνδυνο για τα δεδομένα των παιδιών.
Τι αλλάζει για γονείς, παιδιά και πλατφόρμες
Για τις οικογένειες, η ρύθμιση δεν καταργεί την ανάγκη συζήτησης για το περιεχόμενο, τις επαφές, τον χρόνο χρήσης και την ψηφιακή συμπεριφορά. Ένα ηλικιακό φίλτρο μπορεί να περιορίσει την πρόσβαση, αλλά δεν διδάσκει από μόνο του στο παιδί πώς να αναγνωρίζει απάτες, πίεση, παρενόχληση ή παραπληροφόρηση.
Για τις πλατφόρμες, η αλλαγή είναι περισσότερο τεχνική και οργανωτική: επαλήθευση ηλικίας, ασφαλέστερες προεπιλογές, περιορισμός ανεπιθύμητων επαφών, διαφανέστερες συστάσεις και διαδικασίες αναφοράς που μπορούν να χρησιμοποιηθούν από ανηλίκους.
Για τα παιδιά, το κρίσιμο ζήτημα είναι να συνδυαστεί η προστασία με την ιδιωτικότητα, την πρόσβαση σε πληροφορίες και τη σταδιακή ανάπτυξη ψηφιακών δεξιοτήτων. Η συζήτηση δεν εξαντλείται στο δίλημμα «πλήρης ελευθερία ή πλήρης απαγόρευση».
Τι μένει να αποσαφηνιστεί
Μέχρι να ολοκληρωθεί και να δημοσιευτεί το δεσμευτικό εθνικό κείμενο, χρειάζονται σαφείς απαντήσεις για τις υπηρεσίες που καλύπτονται, τις εξαιρέσεις, την εποπτεία, τις κυρώσεις, τη διαδικασία αμφισβήτησης λανθασμένης εκτίμησης ηλικίας και τις εγγυήσεις προστασίας δεδομένων.
Οι ευρωπαϊκές υποχρεώσεις προστασίας των ανηλίκων ισχύουν ήδη. Αντίθετα, το ελληνικό χρονοδιάγραμμα εφαρμογής και οι τεχνικοί μηχανισμοί επαλήθευσης ηλικίας βρίσκονται ακόμη σε ανάπτυξη.
